Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedInShare on TumblrEmail this to someone

Στις 26 Οκτωβρίου τού 1957, ο Καζαντζάκης έφυγε από τη ζωή. Αυτό είναι ένα αφιέρωμα στον μεγάλο λογοτέχνη του οποίου το πνευματικό έργο παραμένει ακόμη και σήμερα επιδραστικό ( από τη βιογραφία του, τής Ελλης Αλεξίου, αδελφής τής Γαλάτειας Καζαντζάκη, υπό τον τίτλο «Για να γίνει μεγάλος» ).

 

kazantzakis-megali

 

ΑΠΟΦΘΕΓΜΑΤΑ ΤΟΥ:

-«…είναι τα γηρατειά κακός σύμβουλος, ο Παναίτ Ιστράτι στο τέλος τής ζωής του τα χάλασε. Όταν γεράσει κανείς πρέπει να προσέχει, γιατί το σώμα είναι προδότης».

-«…η τέχνη θέλει όλος να τής δοθείς, αλλιώς δεν σε θέλει. Σήμερα υπάρχουν ποιήματα. Ποιητές δεν υπάρχουν».

-«…Δεν είναι η Λευτεριά πέσε πίτα να σε φάω. Είναι κάστρο και το παίρνεις με το σπαθί σου. Οποιος δέχεται από ξένα χέρια τη Λευτεριά, είναι σκλάβος….».

-«Ερχόμαστε από μα σκοτεινή άβυσσο. Καταλήγουμε σε μα σκοτεινή άβυσσο. Το μεταξύ φωτεινό διάστημα το λέμε ζωή»

-«…Πιστεύω σε έναν κόσμο που δεν υπάρχει. Μα πιστεύοντάς τον, τον δημιουργώ. Ανύπαρχτο λέμε ό,τι δεν πεθυμήσαμε αρκετά».

-«Αδελφή μυγδαλιά, μίλησέ μου για τον Θεό. Κ’ η μυγδαλιά σκεπάστηκε ανθούς».

-«Μαυλιστικό κυνήγι, γεμάτο αβεβαιότητα και καρδιοχτύπια, σαν τον έρωτα, είναι η δημιουργία».

 

kaz7

 

ΘΡΗΣΚΕΙΑ:

«Έκανε πόλεμο αμείλιχτο προς όλους τους τύπους της θρησκείας. Και φυσικά ποτέ δεν ενδιαφέρθηκε για θρησκευτικές γιορτές, αργίες, νηστείες, εξομολόγησες, Θείες Κοινωνίες…Τους παπάδες τους συμπονούσε: “κερδίζουν”, έλεγε, “οι δυστυχισμένοι το ψωμί τους με υποκρισίες και ψέματα, στα οποία οι ίδιοι δεν πιστεύουν”». Πίστευε όμως στη μυστικιστική θεώρηση του κόσμου…στο μυστήριο που περιβάλλει το σύμπαν».

 

ΜΙΑ ΠΡΟΣΕΥΧΗ ΑΠΟ ΤΟ «Ο ΧΡΙΣΤΟΣ ΞΑΝΑΣΤΑΥΡΩΝΕΤΑΙ»:

«…Παρθένα, μάνα, Ρόδο αμάραντο. Αγράμπελη ανθισμένη, καλοί άνθρωποι είμαστε, κατατρεμένοι, άκουσε τη φωνή μας. Κάθεσαι εσύ εδώ στη γη, κοντά μας, κ’είναι η ποδιά σου μια ζεστή φωλιά γεμάτη ανθρώπους. Είσαι μάνα και κατέχεις τι θα πει στεναγμός, πείνα, θάνατος. Είσαι γυναίκα και κατέχεις τι θα πει υπομονή κι αγάπη. Σκύψε, κυρά μου, απάνω από το χωριό μας τούτο, δώσε υπομονή κι αγάπη στις γυναίκες ν’αντέχουν στον καθημερινόν αγώνα και να παλεύουν, χωρίς να βαρυγκομούν για τον άντρα, και το παιδί, και τις έγνοιες του σπιτιού. Δώσε δύναμη στους άντρες, να δουλεύουν και να μην απελπίζουνται, να πεθαίνουν κια ν’αφήνουν πίσω τους την αυλή τους γεμάτη παιδιά και αγγόνια. Δώσε, κυρά μου, καλά, χριστιανικά τέλη και στους γερόντους και στις γερόντισσες…». Ασφαλώς το κείμενο μιλάει από μόνο του για την “αθεϊα” του Καζαντζάκη….

 

kazantzakis-1

 

ΟΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ:

«Ο ίδιος, στους δεσμούς του με γυναίκες, ποτέ δεν άλλαξε την πορεία του εξαιτίας τους. Εφευγε, κι αυτές τον παίρναν στο κατόπι. Δεν υπάρχει σημείο στη ζωή του που να τον δείχνει τυφλωμένο, εξαρσιωμένο από έρωτα. Πάντα αυτός κρατάει τα γκέμια και τιμονεύει την ερωτική πορεία. Αναφέρονται στην ερωτική ζωή του, εκτός από τη Γαλάτεια και την Ελένη, μια ακόμα Ελληνίδα, η Έλσα Λάνγκε και η Ίτκα Χόροβιτς…που σίγουρα οι δύο τελευταίες τον επηρέασαν και πνευματικά».

 

ΜΟΝΗΡΗΣ:

«Ήταν μοναχικός. Ήταν ξεκομμένος από τους συνανθρώπους του. Ο αποσυσχετισμός του από τον κόσμο, λέει ο Πρεβελάκης, ήταν κύριο γνώρισμά του. Ήταν αυτάρκης. Δεν ανήκε στην κατηγορία των ζώων ομαδικής συμβίωσης…..Κατηγόρησε ποτέ το ζωϊκό βασίλειο, το λιοντάρι ή την τίγρη, επειδή δε ζει σε κοπάδι λιονταριών; Δεν ένιωθε την ανάγκη τους».

 

ΤΡΟΠΟΣ ΔΙΑΒΙΩΣΗΣ:

«Οι ιδανικοί για κείνον τρόποι διαβίωσης ήσαν τα δύο άκρα. Το πολύβουο ταξίδι και η απόλυτη μοναξιά. Λέω “απόλυτη”, θέλοντας να δώσω στη λέξη “μοναξιά”, όλο της το πλάτος. Δεν τον αρκούσε δηλαδή να απομονωθεί σε μια κάμαρα, μέσα στην τύρβη της πολιτείας, όχι! ζητούσε τη μοναξιά που θα τον απάλλασσε κι από τους απόμακρους θορύβους της. Μόνο τους ήχους που φέρνανε στα αυτιά του οι ανέμοι, τα νερά και η θάλασσα δεχόταν με ηδονή. Με χαρούμενη ανακούφιση».

 

kaz8

 

ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΑΠΌ ΤΟΝ ΛΟΓΟ ΤΟΥ ΣΤΗΝ ΑΠΟΝΟΜΗ ΤΟΥ ΒΡΑΒΕΙΟΥ ΕΙΡΗΝΗΣ ( 1956 ):

«Ποτέ το ιδανικό της ειρήνης δε στάθηκε τόσο απαραίτητο όσο στην εποχή μας. Για πρώτη φορά ο άνθρωπος βρίσκεται συνειδητά ομπρός από την άβυσσο. Γι’αυτό, το σάστισμα, η ηττοπάθεια, κ’η προδοσιά τόσων ψυχών γύρα μας. Για πρώτη φορά συνάμα και τα μέσα τής εξόντωσης στάθηκαν τόσο τρομακτικά. Η επιστήμη, το δίστομο αυτό μαχαίρι, έθεσε διαβολική δύναμη στα χέρια του πιθηκάνθρωπου. Του κάκου από χιλιάδες χρόνια, ο πιθηκάνθρωπος αυτός κίνησε να φτάσει στην ανώτατη αποκορύφωσή του, στον άνθρωπο. Δεν έφτασε ακόμη σε ολάκερη την επιφάνεια της γης. Οι σκοτεινές δυνάμεις λυσσούν ακόμη εντός του. Απειλητικές κι αποφασισμένες.

Οπλισμένοι με τη διαβολική αυτή δύναμη μπήκαμε στην άγρια ζούγκλα, που τη λέμε ατομική εποχή. Κρίσιμη η στιγμή. Ανάμεσα στην πρόοδο τής διάνοιας και στο ηθικό επίπεδο του σημερινού ανθρώπου υπάρχει μεγάλη απόκλιση, εξαιρετικά επικίνδυνη. Ο γορίλλας ανακάλυψε υπερβολικά ενωρίς τη φωτιά…».

 

Δείτε επίσης